Bilgi Zamanı

Diaspora Nedir- Ne Demek

Diaspora Nedir- Ne Demek
02 Ağustos 2013 - 11:15 'de eklendi ve 1275 kez görüntülendi.

Diaspora Ne Demek, Diaspora Hakkında Bilgi

Diaspora (Yunancada “Dağılma”), İbrani- ce galut (Sürgün), Babil Sürgünü’nden sonra Yahudilerin çeşitli yabancı topraklara dağılması. Filistin ya da bugünkü İsrail toprakları dışında “sürgünde” yaşayan Ya­hudiler ya da Yahudi cemaatleri için de bu terim kullanılır. Diaspora gerçekte Yahudi­lerin dünyanın çeşitli yörelerine fiziksel anlamda dağılmasını belirttiği halde dinsel, felsefi, siyasal ve eskatolojik anlamlar da içerir. Çünkü Yahudiler, israil ülkesi ile aralarında özel bir bağ olduğuna inanırlar. Geleneksel inanca bağlı olanlar, sürgünlerin sonunda geri döneceği umudunu besler; buna karşılık reformcu Yahudiler, halkları­nın dünyanın dört bir yanına dağılmasının, katıksız tektanrıcılığı dünyaya yaymak için Tanrı eliyle düzenlendiğine inanırlar. İlk önemli Diaspora IÖ 586’daki Babil Sürgünü’nün sonucuydu. Babilliler Yahuda Krallığı’nı ele geçirdikten sonra, Yahudile­rin bir bölümünü tutsak alarak Babil’e sürdüler. Babil’i fetheden Pers hükümdarı II. Kyros (Büyük) İÖ 538’de Yahudilerin ülkelerine dönmelerine izin verdiyse de, bazı Yahudiler gönüllü olarak Babil’de kaldı.

Yahudi tarihinin ilk dönemindeki en bü­yük, en önemli ve kültürel açıdan da en yaratıcı Diaspora topluluğu İskenderiye’de ortaya çıktı. İÖ 1. yüzyılda İskenderiye’de Yahudiler nüfusun yüzde 40’ım oluşturuyor­du. İS 1. yüzyılda, beşte dördü Roma İmparatorluğu sınırları içinde olmak üzere Filistin dışında yaklaşık 5 milyon Yahudi yaşıyordu. Ama bunlar Filistin’i dinsel ve kültürel değerlerinin merkezi olarak görü­yordu. Kudüs’ün İS 70’te yıkılmasından önce, sürgündeki Yahudilerin sayısı Filis­tin’deki Yahudilerin sayısını aşmıştı. Bu tarihten sonra çeşitli dönemlerde Babil, Pers toprakları, ispanya, Fransa, Almanya, Polonya, Rusya ve ABD Yahudiliğin belli- başlı merkezleri oldu. Ben hamizrah (İbranicede “Doğunun Oğlu”) olarak adlandırı­lan 1 milyon kadar Yahudi de Kuzey Afrika ve Ortadoğu ülkelerine yerleşti. Bu Yahu­dilerin bir bölümü daha sonra Hindistan’a, Orta Asya’nın çeşitli yörelerine ve Çin’e göç ettiler. Sürgündeki Yahudi toplulukla­rından bir bölümü, zamanla farklı dinleri, görenekleri ve kültürleri benimseyerek için­de bulundukları toplumlarla özdeşleştiler. Bugün Fas, Cezayir, Tunus, Mısır, Ürdün, Lübnan ve Suriye’de yaşayan Yahudilerin ana dili Arapçadır. İran, Afganistan ve Buhara’da ise Yahudiler Farsça konuşur. İran ve Ermenistan’ın bir bölümünü içine alan bölgede ise eski Arami dilinin bir türü kullanılır.

Sürgünde yaşayan Yahudiler arasında, ataları bellibaşlı iki ana Yahudi grubunu oluşturan Alman Yahudileri (Aşkenazi) ve İspanyol Yahudilerinden (Sefardi) olmayan bir grup vardı. Diaspora topluluklarının işlevi ile ulusal kimliği korumanın gereklili­ği ve önemi konusunda Yahudiler arasında görüş ayrılığı vardır. Tutucu Yahudilerin büyük bölümü Yahudilerin İsrail’e geri dönmesini desteklerken, bazıları da İsrail’ in, Tanrı’nın mesihi önceden belirlediği zamanda gönderme iradesine meydan oku­duğunu ileri sürerek bu devleti tanrısız ve dindışı olmakla suçlar.

Pek çok İsraillinin savunduğu şelilat hagalut (sürgünü inkâr) kuramına göre, başka kültürleri benimseme ve özümsenme tehli­kesi nedeniyle Diaspora koşullarında Yahu­di yaşam biçim ve kültürü yok olmaya mahkûmdur. Ancak İsrail’e göç eden Yahu­dilerin Yahudi olarak varlığını sürdürebil­mesi olanaklıdır. Ama ne bu görüşü benim­seyenler, ne de İsrail yanlısı öteki görüşleri savunanlar, İsrail’i mesih çağının gerçek­leşmesi olarak değerlendirir. Reformcu Ya­hudiler ise ABD’deki ve başka ülkelerdeki Diaspora topluluklarının Tanrı iradesinin geçerli bir sonucu olduğu görüşünü bugün de savunurlar.

Günümüzde dünyada sayılarının yaklaşık 17.200.000 olduğu sanılan Yahudilerin yak­laşık 3.900.000’i İsrail’de, 7.000.000 kadarı ABD’de, 3.000.000’dan çoğu da eski SSCB’de yaşamaktadır. SSCB’deki Yahudi­ler son yıllarda gruplar halinde İsrail’e göç etmeye başlamıştır.

Etiketler :
HABER HAKKINDA GÖRÜŞ BELİRT

 BU HABER HAKKINDA YAPILAN YORUMLAR

( 1 Yorum )

  • ESMA EGEHAN ;

    diaspora ne anlama gelir…diaspo rada insanlar yurtlarından ayrı kalırlar da hiç gidecek yurtları yokmu dur ?

    26 Haziran 2015 22:40