Bilgi Zamanı

Çarşaf Nedir – Çarşafın Tarihçesi

Çarşaf Nedir – Çarşafın Tarihçesi
10 Mayıs 2013 - 10:41 'de eklendi ve 1490 kez görüntülendi.

Çarşaf Nedir, Çarşafın tarihi hakkında bilgi

Çarşaf, 19. yüzyılda Osmanlı kadınları ara­sında özellikle büyük kentlerde yaygınlık kazanan üstlük. Farsça çârşeb (gece örtü­sü) sözcüğünden bozmadır. İran’da peçe ile birlikte çok eskiden beri yaygındı. Emevilerve Abbasiler döneminde Irak ve Suriye’de de kullanıldı. Torba ve dolma denen bol biçimli türü Osmanlı ülkesine hacılar aracılığıyla girdi. Kasaba ve küçük kentlerde ilgi görmezken, 1880’lerde İstanbul’da yaşmak ve feracenin yerini aldı. Bunda, dekolte sayılacak biçimlerinin yay­gınlaşması üzerine, yaşmak ve feracenin 1881’de yasaklanması da rol oynadı. O yıllarda Rumeli’den gelen göçmenler de çarşafın yayılmasında etkili oldular. Önce­leri “bid’at” sayıldıysa da kısa zamanda tutucu kesimin yeğlediği örtü durumuna geldi.

İstanbul tarzı çarşafların kumaşları (lahuraki, vigony, alpaka, şayak, saten, dölion, saten düşes, saten lüks, tafta, krep döşin), renkleri (siyah, füme, barudi, lacivert, li­mon küfü, nohudi,. güvez, nefti, saksonya mavisi, türkuvaz, tirşe, yeşim, camgöbeği, yavruağzı), biçimleri (dolma, torba, trabzonkâri, milli, harmanlı, fişekli, kloş, volan­lı, bastalı, arsuvo, kokiyajlı) çok çeşitliydi. Kumaş, renk ve biçim, giyenlerin yaşını, toplumsal düzeyini gösteren özellikler taşır­dı. Örneğin peçe yaşlı kadınlarca gereksiz görülürken, genç kadınlar, üst üste, kalınlı inceli ve işlemeli peçeler takarlar, duruma göre bir ya da birkaçını kaldırırlardı. 20. yüzyıl başlarında guguruk denen tepe topuzu ile turnur adı verilen ve giyeni kalçalı göstermeye yarayan özel yastıklar moda oldu. II. Meşrutiyet döneminde çar­şaf bir örtünme öğesi olmaktan çıkarak yaşmak ve ferace gibi vücut güzelliğini dışarıya yansıtan bir giysi durumuna girdi. Avrupa’dan ithal edilen kaliteli hazır çarşaf­lar önemli bir piyasa oluşturdu. 1920’lerde ise sarma ya da altıarşınlık denen, kışlan üstüne pelerin de alman yeni bir çarşaf tipi moda oldu. Çarşafa girmek, çarşafa bürün­mek, 12-15 yaşlarındaki kızların çocuk­luktan evlenme çağma geçişlerinin belirti­siydi.

Anadolu’da ise özellikle kırsal kesimlerde çarşaf pek az tutuldu. Kasaba ve kentlerde ehram, car, döğmeli, alaca, Bağdat çarşafı, kara çarşaf denen türler Cumhuriyet’in ilk yıllarına değin yaygın olarak kullanıldı. Bunların günümüzde de bazı yerlerde kulla­nıldığı görülmektedir.

Çarşaf neden giyilir, Çarşafın tarihçesi hakkında bilgi verdik.

Etiketler :
HABER HAKKINDA GÖRÜŞ BELİRT

SON DAKİKA HABERLERİ
İLGİLİ HABERLER